Triệu chứng hội chứng Parkinson

Hội chứng Parkinson biểu hiện qua các triệu chứng như run khi nghỉ, cứng cơ, chậm vận động và tư thế không ổn định, nguyên nhân chính là bệnh Parkinson. Hội chứng Parkinson là một trong những bệnh thoái hóa thần kinh phổ biến nhất ở người trưởng thành và là nguyên nhân chính gây ra bệnh lý và tử vong liên quan đến hệ thần kinh trên toàn thế giới.

Triệu chứng và dấu hiệu của hội chứng Parkinson (bao gồm chậm vận động, run khi nghỉ và cứng cơ) rất nổi bật trong một số bệnh lý thoái hóa thần kinh, bao gồm bệnh Parkinson, chứng mất trí có thể có cơ Lewy (dementia with Lewy bodies, DLB), liệt não tiến triển (progressive supranuclear palsy, PSP), teo nhiều hệ thống (multiple system atrophy, MSA) và thoái hóa vỏ não-basal ganglia (corticobasal degeneration, CBD). Những bệnh nhân này có tuổi thọ giảm đi rõ rệt.

Chi tiết triệu chứng hội chứng Parkinson

1. Triệu chứng vận động (Motor Symptoms)

Triệu chứng cốt lõi của hội chứng Parkinson là rối loạn chức năng vận động, chủ yếu bao gồm:

① Run khi nghỉ

● Biểu hiện điển hình là run ở tay, có thể thấy rõ khi tay để yên, giảm bớt khi vận động và biến mất khi ngủ.

● Thường bắt đầu ở một bên và dần dần phát triển sang cả hai bên.

② Cứng cơ

● Tăng căng cơ dẫn đến hạn chế hoạt động khớp, có thể tạo ra cảm giác như “răng cưa” khi di chuyển khớp.

● Có thể gây đau vai và cổ, ảnh hưởng đến các hoạt động hàng ngày.

③ Chậm vận động

● Tốc độ di chuyển chậm lại, ví dụ như đi bộ chậm, viết nhỏ hơn, ít biểu cảm (gương mặt giống mặt nạ).

● Giọng nói nhỏ dần, khả năng nuốt giảm, dễ gây chảy dãi và khó khăn trong nuốt.

④ Tư thế không ổn định

● Mất cân bằng, dễ bị té ngã, bệnh nhân ở giai đoạn muộn có thể mất khả năng đi lại độc lập.

● Có thể xuất hiện “bước tiến nhanh”, nghĩa là bước đi ngày càng nhanh và khó dừng lại.

2. Triệu chứng không vận động (Non-Motor Symptoms)

Ngoài triệu chứng vận động, hội chứng Parkinson còn có nhiều triệu chứng không vận động ảnh hưởng nghiêm trọng đến chất lượng cuộc sống.

① Rối loạn nhận thức và cảm xúc

● Rối loạn nhận thức: Một số bệnh nhân có thể gặp phải sự suy giảm chú ý, trí nhớ kém, thậm chí là mất trí.

● Trầm cảm và lo âu: Bệnh nhân có thể cảm thấy buồn bã, mất hứng thú và thu mình lại khỏi các mối quan hệ xã hội.

● Ảo giác và hoang tưởng: Ở giai đoạn muộn, bệnh nhân có thể gặp ảo giác hoặc hoang tưởng.

② Rối loạn chức năng thần kinh tự trị

● Táo bón: Do nhu động ruột giảm, nhiều bệnh nhân mắc táo bón kéo dài.

● Rối loạn tiểu tiện: Tiểu nhiều, tiểu gấp, tiểu không kiểm soát hoặc khó khăn khi đi tiểu.

● Hạ huyết áp: Huyết áp giảm khi đứng, có thể gây chóng mặt hoặc ngất (hạ huyết áp khi thay đổi tư thế).

● Chảy dãi: Rối loạn nuốt dẫn đến sự tích tụ nước bọt.

③ Rối loạn giấc ngủ

● Rối loạn hành vi trong giấc ngủ REM (RBD): Biểu hiện qua các cử động mạnh trong giấc mơ, như la hét hoặc đá chân.

● Mất ngủ: Khó ngủ, thức dậy sớm hoặc giấc ngủ không chất lượng.

● Buồn ngủ ban ngày: Ngủ quá nhiều vào ban ngày, ảnh hưởng đến khả năng làm việc và giao tiếp xã hội.

④ Giảm khả năng khứu giác

● Là triệu chứng sớm, ảnh hưởng đến cảm giác thèm ăn và cảm nhận mùi vị.

⑤ Đau và mệt mỏi

● Một số bệnh nhân có thể gặp đau cơ, khớp cứng hoặc mệt mỏi kéo dài.

3. Tiến triển bệnh và diễn biến triệu chứng

Các triệu chứng của hội chứng Parkinson thường bắt đầu ở một bên và dần dần lan sang cả hai bên, đồng thời các triệu chứng không vận động cũng gia tăng. Theo phân loại Hoehn & Yahr, bệnh có thể chia thành năm giai đoạn:

Giai đoạn 1: Triệu chứng một bên nhẹ, không ảnh hưởng đến sinh hoạt hàng ngày.

Giai đoạn 2: Triệu chứng ảnh hưởng đến cả hai bên, nhưng khả năng giữ thăng bằng vẫn tốt.

Giai đoạn 3: Mất thăng bằng, dễ bị té ngã, nhưng bệnh nhân vẫn có thể sống độc lập.

Giai đoạn 4: Cần sự hỗ trợ trong việc đi lại và thực hiện các hoạt động hàng ngày.

Giai đoạn 5: Bệnh nhân bị tàn tật nghiêm trọng, không thể đi lại hoặc đứng, cần chăm sóc liên tục.

Kết luận

Chuyên gia từ Trung tâm Y tế Quốc tế Life cho biết, triệu chứng của hội chứng Parkinson bao gồm các vấn đề về vận động, nhận thức, cảm xúc, giấc ngủ và chức năng thần kinh tự trị. Vì bệnh này là một bệnh tiến triển, nhận diện sớm và can thiệp kịp thời rất quan trọng để cải thiện chất lượng cuộc sống và làm chậm tiến triển của bệnh. Nếu có triệu chứng nghi ngờ, nên đi khám để được chẩn đoán và điều trị kịp thời, nhằm nâng cao chất lượng cuộc sống.