Viêm quanh khớp vai, còn gọi là "đông cứng vai", là tình trạng viêm vô khuẩn mãn tính ảnh hưởng đến bao khớp vai và các tổ chức xung quanh, gây đau và hạn chế vận động vai. Bệnh thường gặp ở người trên 40 tuổi, đặc biệt là phụ nữ trung niên, nhân viên văn phòng ngồi lâu, bệnh nhân tiểu đường hoặc có tiền sử chấn thương vai.
Trên phạm vi toàn cầu, bệnh viêm quanh khớp vai phổ biến ở Đông Á (Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc), Đông Nam Á (Malaysia, Thái Lan, Singapore) cũng như các nước Âu - Mỹ, tập trung chủ yếu ở nhóm trung niên và cao tuổi. Nguy hại lớn nhất của bệnh là triệu chứng giai đoạn đầu âm thầm, nếu không chú ý dễ tiến triển thành viêm dính mãn tính, ảnh hưởng nghiêm trọng đến chức năng vai và làm giảm chất lượng cuộc sống.
1. Đau âm ỉ vai kéo dài
Ở giai đoạn đầu, bệnh nhân thường cảm thấy đau âm ỉ quanh khớp vai, cơn đau tăng khi làm việc nặng, thay đổi thời tiết hoặc về đêm, dễ gây mất ngủ và ảnh hưởng tinh thần.
2. Hạn chế phạm vi vận động
Đặc trưng điển hình của bệnh là hạn chế vận động vai, đặc biệt khi giơ tay lên cao, duỗi ra sau hoặc xoay vai, thậm chí khó thực hiện các hoạt động cơ bản như mặc áo, chải tóc.
3. Hiện tượng cứng khớp buổi sáng
Sau khi thức dậy vào buổi sáng, khớp vai thường cứng và khó cử động, cần chườm nóng hoặc vận động một thời gian mới dần cải thiện. Triệu chứng này thường cho thấy bao khớp đã xuất hiện viêm dính.
4. Yếu cơ và teo cơ
Do đau kéo dài và hạn chế vận động, các cơ vùng vai, đặc biệt là cơ delta và cơ trên gai, dần yếu đi và có thể teo nhẹ.
5. Đau tăng về đêm
Nhiều bệnh nhân phản ánh cơn đau vai rõ rệt hơn vào ban đêm, đặc biệt khi nằm ngửa, bên vai bị bệnh bị đè nén gây đau dữ dội, ảnh hưởng nghiêm trọng đến giấc ngủ và tinh thần.
6. Đau lan sang cổ và cánh tay
Ở một số bệnh nhân, cơn đau không chỉ giới hạn ở khớp vai mà còn lan ra cánh tay, cổ hoặc khuỷu tay, thường liên quan đến chèn ép thần kinh hoặc kéo căng viêm.
7. Khí hậu lạnh dễ khởi phát
Trong điều kiện thời tiết lạnh hoặc ẩm ướt, tuần hoàn máu tại vai kém, triệu chứng thường nặng hơn, biểu hiện bằng đau tăng và cứng khớp rõ rệt.
8. Khó khăn khi giơ tay hoặc duỗi ra sau
Trong các động tác như gội đầu, mặc áo, lấy đồ... bệnh nhân thường gặp khó khăn do hạn chế vận động, đây là dấu hiệu bệnh đã vào giai đoạn trung - muộn.
9. Điểm đau khi ấn rõ rệt
Tại mỏm cùng vai, vùng trước cơ delta thường có điểm đau rõ rệt, một số bệnh nhân kèm theo đau tại túi hoạt dịch, cơn đau tăng khi vận động, cho thấy tình trạng viêm vẫn tồn tại.
10. Khả năng tự hồi phục kém
Khác với tổn thương phần mềm nhẹ, viêm quanh khớp vai hầu như không thể tự khỏi. Nếu không điều trị có hệ thống, triệu chứng có thể kéo dài nhiều tháng hoặc nhiều năm.
Các chuyên gia tại Trung tâm Y tế Quốc tế United Life nhắc nhở rằng, mặc dù triệu chứng giai đoạn đầu của viêm quanh khớp vai không quá dữ dội nhưng thường là khởi đầu của quá trình bệnh mãn tính. Chú ý đến các biểu hiện đau vai, cứng khớp, hạn chế vận động và thăm khám kịp thời, kết hợp với các phương pháp điều trị toàn diện như liệu pháp tế bào gốc, có thể giúp đảo ngược tiến triển, phòng ngừa tổn thương chức năng và nâng cao chất lượng cuộc sống.