Tổng quan về bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính

Bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD) là một bệnh phổi mạn tính đặc trưng bởi tình trạng hạn chế luồng khí kéo dài, thường kèm theo viêm phế quản, khí phế thũng và các biến đổi bệnh lý khác, có tính không hồi phục. Biểu hiện chủ yếu gồm ho mạn tính, khạc đờm, khó thở, bệnh tiến triển nặng dần và có thể dẫn đến suy hô hấp. Hút thuốc lá lâu dài, ô nhiễm không khí, phơi nhiễm khí độc hại là các yếu tố nguy cơ chính, thường gặp ở người trung niên và cao tuổi, đặc biệt là người có tiền sử nhiễm trùng đường hô hấp mạn tính hoặc hút thuốc nhiều năm. Những năm gần đây, liệu pháp tế bào gốc đã mở ra hy vọng mới cho bệnh nhân, hiện đang trong giai đoạn ứng dụng lâm sàng thăm dò.

Tình hình mắc bệnh toàn cầu

Khu vực Âu – Mỹ

Tại các quốc gia Âu – Mỹ như Mỹ, Anh, Đức, tỷ lệ mắc COPD phổ biến cao, liên quan chặt chẽ đến hút thuốc lá lâu năm và ô nhiễm công nghiệp. Riêng tại Mỹ có hơn 16 triệu bệnh nhân COPD, là nguyên nhân tử vong đứng hàng thứ ba, tỷ lệ mắc bệnh giữa nam và nữ gần như ngang nhau.

Khu vực Đông Nam Á

Tại các quốc gia như Trung Quốc, Ấn Độ, Philippines, tỷ lệ mắc COPD những năm gần đây tăng đáng kể. Đặc biệt ở vùng nông thôn, do khói sinh khối và tỷ lệ hút thuốc cao, COPD đã trở thành một trong những bệnh mạn tính phổ biến nhất, số bệnh nhân tại Trung Quốc đã vượt hơn một trăm triệu người.

Tác hại chính

1. Suy giảm chức năng phổi liên tục

Nguy hại lớn nhất của COPD là sự suy giảm dần chức năng phổi. Trong vài năm, bệnh nhân có thể xuất hiện khó thở, hạn chế vận động, ở giai đoạn nặng ngay cả khi nghỉ ngơi cũng cảm thấy khó thở.

2. Tăng nguy cơ nhiễm trùng

Do niêm mạc đường thở viêm mạn tính, bệnh nhân dễ bị vi khuẩn hoặc virus tấn công, gây viêm phổi, viêm phế quản và các biến chứng khác, làm bệnh đột ngột nặng lên.

3. Dễ kèm bệnh đa hệ thống

COPD thường đi kèm suy tim, tăng huyết áp, loãng xương… Tình trạng thiếu oxy mạn tính ảnh hưởng đến chức năng tim mạch – não bộ, làm tăng nguy cơ bệnh mạn tính toàn thân.

4. Gánh nặng tâm lý và giảm chất lượng sống

Bệnh tái phát nhiều lần, phải dùng thuốc lâu dài và hạn chế vận động khiến bệnh nhân dễ rơi vào lo âu, trầm cảm, ảnh hưởng nặng nề đến gia đình và xã hội.

Phương pháp điều trị mới

1. Liệu pháp tế bào gốc

Liệu pháp tế bào gốc có thể điều hòa miễn dịch, sửa chữa mô phổi tổn thương, ức chế phản ứng viêm, từ đó cải thiện chức năng phổi, giảm tổn thương đường thở mạn tính. Tại Trung tâm Y tế Quốc tế United Life, liệu pháp này được cá thể hóa theo y học chính xác, mở ra hướng điều trị mới cho bệnh nhân.

2. Liệu pháp miễn dịch tế bào

Liệu pháp miễn dịch tế bào giúp điều hòa phản ứng viêm mạn tính, kiểm soát nhiễm trùng, giảm phá hủy phế nang và tiến trình xơ hóa, loại bỏ tế bào miễn dịch bất thường, tối ưu hóa môi trường miễn dịch tại phổi.

Phương pháp điều trị truyền thống

1. Thuốc giãn phế quản dạng hít

Sử dụng thuốc chủ vận β2 tác dụng kéo dài (LABA) hoặc thuốc kháng cholinergic (LAMA) có thể giãn nở đường thở, cải thiện thông khí, nâng cao khả năng vận động, là biện pháp cốt lõi hiện nay.

2. Corticosteroid dạng hít hỗ trợ

Với bệnh nhân có xu hướng đợt cấp, corticosteroid dạng hít có thể làm giảm phản ứng viêm, giảm tỷ lệ đợt cấp, cần tuân thủ chỉ định của bác sĩ.

3. Liệu pháp oxy và hỗ trợ hô hấp

Bệnh nhân nặng cần liệu pháp oxy dài hạn tại nhà, khi có thiếu oxy máu cần cung cấp oxy lưu lượng cao kịp thời, trong trường hợp cần thiết phải dùng thở máy không xâm nhập để duy trì chức năng hô hấp.

4. Cai thuốc lá và phục hồi chức năng phổi

Cai thuốc lá là biện pháp phòng ngừa hiệu quả nhất, kết hợp tập phục hồi chức năng phổi như luyện tập sức bền, tập thở… có thể làm chậm rõ rệt tiến triển bệnh.

5. Điều trị kháng sinh trong đợt cấp

Trong các đợt cấp COPD, thường cần dùng kháng sinh kiểm soát nhiễm trùng, đặc biệt khi có đờm mủ, sốt, ran phổi.

6. Tiêm phòng vắc-xin để phòng biến chứng

Khuyến nghị bệnh nhân nguy cơ cao nên tiêm vắc-xin cúm và phế cầu định kỳ, giảm hiệu quả nguy cơ nhiễm trùng, nhập viện và tử vong.

7. Quản lý cảm xúc và tư vấn tâm lý

Khuyến khích bệnh nhân tham gia tư vấn tâm lý, giảm lo âu do khó thở gây ra, tăng sự tự tin và nâng cao chất lượng sống.

Kết luận

COPD là một bệnh mạn tính tiến triển, gây nguy hại nghiêm trọng đến chức năng hô hấp và sức khỏe tổng thể. Các chuyên gia tại Trung tâm Y tế Quốc tế United Life cho rằng, chiến lược điều trị khoa học toàn diện, đặc biệt là liệu pháp tế bào gốc và các phương pháp mới, mang đến nhiều hy vọng cho bệnh nhân, trong đó việc phát hiện sớm và can thiệp kịp thời là yếu tố then chốt.