Điều trị viêm khớp gối

Viêm khớp gối (KOA) là một bệnh khớp mạn tính phổ biến. Bệnh thường gặp ở người trung niên và cao tuổi, nhưng các yếu tố như béo phì, chấn thương thể thao cũng làm tăng tỷ lệ ở người trẻ. Mục tiêu điều trị viêm khớp gối là giảm đau, cải thiện chức năng khớp và làm chậm tiến triển bệnh. Hiện nay, các phương pháp điều trị bao gồm điều trị không dùng thuốc, điều trị bằng thuốc và phẫu thuật, cần xây dựng phác đồ cá nhân hóa dựa trên mức độ nghiêm trọng của bệnh.

Phương pháp điều trị mới

Liệu pháp tế bào gốc —— Tái tạo khớp

Tái tạo khớp với liệu pháp tế bào gốc là phương pháp điều trị viêm khớp gối có tiềm năng nhất sau phẫu thuật truyền thống. Sử dụng khả năng tái sinh mạnh mẽ của tế bào gốc kết hợp với các yếu tố tăng trưởng giàu có trong PRP, tác động trực tiếp lên khớp, có thể thúc đẩy quá trình tái tạo và sửa chữa khớp gối hiệu quả. Ưu điểm của tái tạo khớp:

① Thúc đẩy tái tạo mô khớp và mạch máu.

② Cải thiện vi môi trường tại chỗ, giảm phản ứng viêm cục bộ.

③ Điều trị xâm lấn tối thiểu, giảm nguy cơ phẫu thuật.

④ Tế bào gốc tự thân và PRP không gây thải ghép miễn dịch, nguy cơ nhiễm trùng thấp.

Phương pháp điều trị truyền thống

1. Điều trị không dùng thuốc

Điều trị không dùng thuốc là nền tảng trong quản lý viêm khớp gối, áp dụng cho tất cả bệnh nhân, đặc biệt ở giai đoạn sớm có thể kiểm soát triệu chứng hiệu quả.

Điều chỉnh lối sống

① Kiểm soát cân nặng: Béo phì làm tăng gánh nặng lên khớp gối. Mỗi khi giảm 1kg cân nặng, áp lực lên khớp gối giảm 4kg, giúp giảm đau và làm chậm tiến triển bệnh.

② Tránh quá tải: Giảm đứng lâu, ngồi xổm, leo cầu thang… để giảm hao mòn khớp.

③ Sử dụng dụng cụ hỗ trợ: Đeo đai bảo vệ gối, miếng lót chỉnh hình hoặc nạng đi bộ giúp giảm đau và tăng ổn định.

2. Liệu pháp vận động

Tập luyện hợp lý có thể tăng cường sự ổn định của khớp, ngăn ngừa teo cơ. Các bài tập thường được áp dụng gồm:

① Bài tập ít tác động (như bơi lội, đạp xe, Thái Cực Quyền): Tránh quá tải khớp, đồng thời tăng cường sức mạnh cơ bắp.

② Tập cơ tứ đầu đùi: Ví dụ như bài tập nâng chân thẳng, giúp tăng sự ổn định của khớp gối.

③ Tập vận động khớp: Bao gồm gập duỗi khớp gối để cải thiện tính linh hoạt.

3. Vật lý trị liệu

① Điều trị bằng điện: Như kích thích điện tần số thấp, điều trị bằng laser, có thể giảm đau và thúc đẩy phục hồi mô.

② Châm cứu và xoa bóp: Một số nghiên cứu cho thấy, châm cứu có thể giảm đau viêm khớp gối ở mức độ nhất định.

4. Điều trị bằng thuốc

Khi điều trị không dùng thuốc không kiểm soát được triệu chứng, có thể can thiệp bằng thuốc để giảm đau và kiểm soát viêm.

① Thuốc uống

● Paracetamol: Phù hợp với đau nhẹ đến trung bình, ít tác dụng phụ, là thuốc giảm đau hàng đầu.

● Thuốc chống viêm không steroid (NSAIDs): Như ibuprofen, celecoxib, có thể giảm viêm và đau hiệu quả, nhưng dùng lâu dài có thể tăng nguy cơ trên dạ dày - ruột và tim mạch.

● Thuốc giảm đau nhóm opioid yếu (như tramadol): Áp dụng cho bệnh nhân đau nặng, cần thận trọng để tránh lệ thuộc.

② Thuốc dùng tại chỗ

● Gel NSAIDs bôi ngoài: Như diclofenac gel, hiệu quả với đau tại chỗ, ít tác dụng phụ.

● Miếng dán capsaicin: Giúp giảm tín hiệu đau, nhưng có thể gây kích ứng da.

③ Tiêm nội khớp

● Tiêm acid hyaluronic: Bôi trơn khớp, cải thiện vận động, nhưng hiệu quả tùy người.

● Tiêm corticosteroid: Giảm viêm cấp và đau dữ dội, nhưng dùng lâu dài có thể làm thoái hóa sụn nhanh hơn.

● Tiêm huyết tương giàu tiểu cầu (PRP): Hỗ trợ phục hồi sụn, nhưng chưa phổ biến rộng rãi.

5. Phẫu thuật

Khi thuốc và phục hồi chức năng không cải thiện triệu chứng, ảnh hưởng đến sinh hoạt hàng ngày, có thể cân nhắc phẫu thuật.

① Nội soi khớp

Áp dụng cho bệnh nhân giai đoạn sớm - trung bình, có thể làm sạch mảnh sụn, sửa chữa sụn chêm hoặc bao hoạt dịch, nhưng hiệu quả hạn chế ở giai đoạn muộn.

② Phẫu thuật cắt xương chỉnh trục

Áp dụng cho bệnh nhân trẻ, điều chỉnh lực chịu tải của khớp gối, giảm áp lực cục bộ và làm chậm tiến triển bệnh.

③ Thay khớp gối nhân tạo

● Áp dụng cho bệnh nhân viêm khớp gối nặng, giúp loại bỏ hoàn toàn cơn đau và phục hồi chức năng khớp.

● Thay toàn bộ khớp gối phù hợp cho tổn thương sụn nặng, thay bán phần phù hợp cho tổn thương cục bộ.

Kết luận

Điều trị viêm khớp gối cần cá nhân hóa, có thể kết hợp nhiều phương pháp như thuốc, vật lý trị liệu, liệu pháp tế bào gốc. Các chuyên gia Trung tâm Y khoa Quốc tế United Life cho rằng, tái tạo khớp bằng tế bào gốc có thể toàn diện sửa chữa mô tổn thương, nâng cao chất lượng cuộc sống cho bệnh nhân viêm khớp gối.